โทรเลขในประเทศไทย

โทรเลข (Telegraph)

     ระบบโทรคมนาคมที่ใช้อุปกรณ์ไฟฟ้า ส่งข้อความจากที่หนึ่ง ไปยังอีกที่หนึ่งโดยกระบวนการทำงานจะอาศัยอำนาจของสนามแม่เหล็กไฟฟ้าทำให้เกิดเสียงเป็นสัญญาณโทรเลข และแปลงเสียงดังกล่าวเป็นข้อความส่งไปยังผู้รับ ซึ่งการส่งโทรเลขจะใช้ตัวนำสัญญาณทั้งแบบสายเชื่อมโยงและแบบไร้สาย

ภาพจาก : https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjkF3KtybngKD1D5eCxodTkr5WQ0xO1bfVDgKsBvwXIa1oRIlVVydLzx5eQqvNbd-j5rwedSCNPJFrfxoFmaXR8vrpNZccNN6-YhS5yyJo4y0BPudz31BIo99m87UHJ_tVQCrgF5-ZjPZd8/s1600/ss1.jpg

     ช่วงเริ่มต้นของการบริการโทรเลขการรับส่งทำโดยการใช้รหัสสัญญาณมอร์ส (Morse Codes) เป็นอักษรโรมันที่ต้องส่งข้อความเป็นภาษาอังกฤษหรือถ้าหากต้องการส่งข้อความเป็นภาษาไทย ต้องส่งด้วยอักษรโรมันซึ่งทำให้การเกิดความล่าช้าในการรับส่ง เพราะต้องแปลข้อความภาษาไทย เป็นภาษาอังกฤษเพื่อการส่งและแปลข้อความจากภาษาอังกฤษเป็นภาษาไทย โทรเลขนี้ใช้เครื่องรับและส่งแบบกระแสทางเดียว (Single Current Simplex) ซึ่งทำงานช้าโดยสลับการรับและส่ง กระทั่งในวันที่ ๑ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๕๕ ประเทศไทยมีรหัสสัญญาณโทรเลขภาษาไทยใช้และในเดือนพฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๖๔ ได้นำเครื่องโทรเลขระบบกระแสสองทาง (Double Current Duplex) แทนระบบแบบเก่า ซึ่งสามารถลดความช้าในการส่งข้อมูลได้ถึง ๒๕ เปอร์เซ็นต์ เนื่องจากสามารถรับส่งได้สองทางพร้อมกันได้เริ่มใช้งานบนเส้นทางระหว่างสงขลา-ปีนังเป็นสายแรก และได้ขยายเพิ่ม เป็นกรุงเทพฯ-สงขลา และในวันที่ ๑๙ มิถุนายน พ.ศ. ๒๔๖๕ ได้ติดตั้งเครื่องทวนสัญญาณ แบบกระแสสองทาง (Double Current Duplex) ที่จังหวัดสงขลา

ภาพจาก : http://3.bp.blogspot.com/-1krW33_zQfs/Tm-_sSxu7wI/AAAAAAAAAB.jpg

     ในปี พ.ศ. ๒๔๖๖ กรมไปรษณีย์โทรเลขยกเลิกการรับส่งโทรเลขด้วยวิธีนี้และเปลี่ยนเป็นการรับส่งโทรเลขด้วยข้อความเสียงจากเครื่องรับ (Sounder) เพื่อการรับส่งโทรเลขได้เร็วขึ้น

รหัสมอร์ส 

     สัญญาณโทรเลขที่ใช้ในการส่งอักษรไทยและสระไทยแบบรหัสมอร์ส คือวิธีการส่งข้อมูลด้วยการใช้รูปแบบสัญลักษณ์สั้นและยาวที่กำหนดขึ้นเป็นมาตรฐาน ซึ่งแทนด้วยเครื่องหมายจุด (.) และ เครื่องหมายขีด (-) ผสมกันเป็นความหมายของตัวหนังสือ ตัวเลข และเครื่องหมายพิเศษต่างๆ

สัญญาณโทรเลขที่ใช้ในการส่งแบบอักษรไทย

อักษร	รหัสมอร์ส
กก	- - .
ข	- . - .
ค ฆ	- .-
ง	- . - - .
จ	- . . - .
ฉ	- - - -
ช ณ	- . .-
ซ	- - . .
ญ	. - - -
ฎ ด	- . .
ฏ ต	-
ฐ ถ	- . - . .
ฑ ฒ ท ธ	- . . - -
ณ น	- .
บ	- . . .
ป	. - - .
ผ	- - . -
ฝ	- . - . -
พ ภ	. - - . .
ฟ	. . - .
ม	- -
ย	- . - -
ร	. - .
ล ฬ	. - . .
ว	. - -
ศ ษ ส	. . .
ห	. . . .
อ	- . . . -
ฮ

สัญญาณโทรเลขที่ใช้ในการส่งแบบสระไทย

สระ	รหัสมอร์ส
ะ	. - . . .
า	. -
อิ	. . - . .
อี	. .
อึ	. . - - .
อื	. . - -
อุ	. . - . -
อู	- - - ..
เ	.
แ	. - . -
ไ ใ	.-..-
โ
อำ	... - .
ฤ	. - .- -
อ	- ... -

สัญญาณโทรเลขที่ใช้ในการส่งแบบวรรณยุกต์

วรรณยุกต์	รหัสมอร์ส
ไม้เอก	. . -
ไม้โท	... -
ไม้ตรี	- - . . .
ไม้จัตวา	. - . - .

สัญญาณโทรเลขที่ใช้ในการส่งแบบอื่น ๆ

อื่นๆ	รหัสมอร์ส
ไม้ผัด	. - - . -
ไม้โท	. - - - .
ไม้ไต่คู้	- - - . .
การันต์	- - . . -
ไม้ยมก	- - - . -

อ้างอิง

     ประวัติศาสตร์การสื่อสารโทรคมนาคมไทย: วิวัฒนาการโทรเลขและโทรพิมพ์  (Thai Telegraphy and Teleprinter)http://www.thaitelecomkm.org/TTE/topic/attach/Thai_Telegraphy_and_Teleprinter/index.php